Tanım
Fotoğrafçı, fotoğraf makinesiyle varlıkların görüntüsünü filme kaydeden ve görüntülerin karta basımını yapan kişidir.
Görevler
Fotoğrafçı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Fotoğraf makinesini hazırlar.
- Müşterinin nasıl bir fotoğraf istediğini belirler.
- Işık ayarı yapar ve fotoğrafı çekilecek kişinin veya nesnenin konumunu en iyi görüntüyü verecek şekilde ayarlar.
- İyi bir fotoğraf elde etmek için makineyi ayarlar.
- Düğmeye basarak görüntüyü saptar.
- Filmin negatiflerini makineden çıkarır.
- Filmi karanlık odada banyo eder.
- Elde edilen negatif ya da diyapozitifin istenen sayıda kopyasını çıkarır.
- Çekilen dijital fotoğrafın bilgisayarda boyut, rötuş gibi işlemlerini yapar.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Fotoğrafçının kullandığı araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Fotoğraf makineleri
- Tripodlar (taşıyıcı üçayaklar)
- Fotoğraf büyütme makinesi (Agrandisör)
- Film baskı makinesi (Minilab)
- Tab makinesi (Minikop)
- Negatif rötuş alet ve malzemeleri
- Rötuş sandığı
- Çeşitli sertlikte kurşun kalemler
- Baskı rötuş alet ve malzemeleri
- Çeşitli transparan boyalar
- Fırçalar veya özel rötuş kalemleri
- Film banyo makinesi
- Kart banyo makinesi
- Makas
- Su kapları
- Spot ışıklar
- Fotoğraf kartları
- İlaçlı sular
- Ölçü kapları
- Termometreler
- Bilgisayar
- Görüntü işleme yazılımları
- Tarayıcı (Scanner)
- Pozometre
- Flaşmetre
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Fotoğrafçı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Renkleri ayırt edebilmek
- Göz ve ellerini eşgüdümle kullanabilmek
- Güzel sanatlara ilgi duymak
- Ayrıntıları algılayabilmek
- Dikkatli ve sabırlı olmak
- İnsanlarla iyi ilişkiler kurabilmek
- Mesleki ve kişisel gelişime önem vermek
Yaratıcılık, fotoğrafçılık mesleğinde başarıyı artıran en önemli faktördür.
Çalışma ortamı ve koşulları
Fotoğrafçı fotoğraf stüdyolarında çalışabileceği gibi açık havada da görev yapabilir. Dağ, deniz kenarı, düğün, nişan, seminer, toplantı ve kongre gibi farklı ortamlarda çalışması mümkündür.
Film banyosu ve tab edilmesi sırasında karanlık odada çalışmak gerekir. Teknolojik gelişmelerle birlikte birçok yıkama ve baskı işlemi mini lablarla gün ışığında yapılabilmektedir.
İş genellikle ayakta yürütülür. Normal çalışma saatleri dışında çalışmak ve seyahat etmek söz konusu olabilir. Fotoğrafçı görsel bir ürün oluştururken müşteri ve çalışma arkadaşlarıyla etkileşim içinde çalışabilir; işini tek başına da yürütebilir.
Dijital fotoğrafçılık yapanların iyi bir bilgisayar ortamına ve uygun teçhizata sahip olması gerekir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde “Grafik ve Fotoğraf” alanının “Fotoğraf” dalında verilmektedir. Bu kapsamda kalfalık ve ustalık eğitimleri yapılır.
Ayrıca mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının aynı alan ve Fotoğraf dalında da bu mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için şu koşullar aranır:
- En az ortaokul mezunu olmak
- En az ortaokul mezunu olup zorunlu eğitim çağında olanlar için eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilmek
- Sağlık durumunun ilgili mesleğin öğrenimine elverişli olması
- Gerektiğinde bu durumu sağlık veya sağlık kurulu raporuyla belgelendirmek
- 14 yaşını doldurmuş olmak
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak
- İşverenle çıraklık sözleşmesi imzalamak
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretimden sonra 4 yıldır. Eğitimin 3 yılı kalfalık, 1 yılı ustalık eğitimidir.
Meslek seçimi 9. sınıfta yapılır. Ortak genel kültür dersleri ve meslek dersleri her sınıf seviyesinde verilir.
Eğitim haftada 1 gün mesleki eğitim merkezlerinde, 4 gün ise çıraklık sözleşmesi yapılan işyerlerinde gerçekleştirilir. Çıraklık ve mesleki eğitim kapsamındaki ders programı genel bilgi dersleri ile meslek bilgisi derslerinden oluşur.
Teorik olarak verilen bilgilerin yanında işyerinde, usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitiminin 11. sınıfını başarıyla tamamlayanlara kalfalık belgesi verilir. 12. sınıfı başarıyla tamamlayanlar ise ustalık belgesi alır.
Fark derslerini tamamlayanlar meslek lisesi diploması ve mesleğiyle ilgili işyeri açma belgesi alabilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Fotoğrafçılar şu çalışma alanlarında görev yapabilir:
- Kendilerine ait işletmeler
- Basın-yayın kuruluşları
- Resmi işyerleri
- Özel işyerleri
- Ajanslar
- Fotoğraf stüdyoları
- Düğün, nişan, seminer ve kongre gibi etkinlik alanları
Ticari çekimler yapan fotoğrafçılara olan ihtiyaç, piyasadaki gelişmelere bağlı olarak artabilir veya azalabilir. Ticari fotoğrafçılıkta kullanılan çeşitli gelişmiş araçlar hem talebi artırmakta hem de işgücüne olan ihtiyacı azaltmaktadır.
Sanatsal fotoğrafçılık ise toplumun sanatsal ürünlere olan ilgisine bağlı olarak değişmektedir. Meslekte kullanılan araç, gereç ve makinelerde sürekli teknolojik gelişmeler yaşanmakta olup bu gelişmelerin devam edeceği tahmin edilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere belirli oranların altında olmamak üzere ücret ödenir:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 30’undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 15’inden
- Aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde 30’undan
- Kalfalık yeterliğini kazanan mesleki eğitim merkezi 12. sınıf öğrencilerine asgari ücretin yüzde 50’sinden
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Kendi işini kuranlarda kazanç çok daha fazla olabilir. Üstün yetenekli ve deneyimli fotoğraf sanatçıları iyi kazanç sağlayabilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki Eğitim Merkezinden diploma alarak mezun olanlar, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan alabilir.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilir.
Çeşitli eğitim ve kurslara katılarak mesleki bilgi ve beceriler artırılabilir.
İş hayatında ilerleme
Ticari fotoğrafçılık yapan meslek mensupları işlerini veya işyerlerini büyüterek ilerleyebilir. Bağımsız işyeri açabilirler.
Sanatsal ağırlıklı çalışan fotoğrafçılar, en iyi sanat ürünlerini üretme ve yarışmalarda derecelere girme yoluyla sanat çevresinde tanınan ve kabul gören fotoğraf sanatçıları olarak yükselme ve ilerleme kaydedebilir.
Fotoğrafçılar resmi ve özel kuruluşlarda ve bunların foto-film merkezlerinde çalışabilir.
Fotoğrafçılar şu alanlarda uzmanlaşabilir:
- Portre fotoğrafçılığı
- Ticari resim
- Basın fotoğrafçılığı
- Sinema ve televizyon
- Moda ve reklam
- Haber fotoğrafçılığı
Benzer meslekler
Fotoğrafçılıkla benzer meslekler şunlardır:
- Fotoğraf baskıcısı
- Kameraman
- Sinema/film/sahne fotoğrafçısı
- Grafiker
Ek bilgiler
Kaynak metinde “ANKARA G 1.1 2023/l1” ibaresi yer almaktadır.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Milli Kütüphane
- 3308 Sayılı Kanun
- MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği
- T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık Dönemi Fotoğrafçılık Meslek Dalı Eğitim Programı
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, Ankara – 2006
- Meslek elemanları
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Fotoğrafçılık mesleği hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.