Tanım
Organik Tarım Teknikeri; tarımsal gıda ve gıda dışı üretimin her aşamasında ekolojik ve biyolojik doğal dengeyi gözeterek, çevreyi kirletmeden, insanlara ve diğer canlılara zarar veren kimyasal girdi ve ilaçları kullanmaksızın kontrollü ve sertifikalı tarımsal üretim yapan kişidir.
Görevler
Organik Tarım Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Organik Tarım Kanunu ve Organik Tarımın Esasları ve Uygulamasına İlişkin Yönetmelik hükümleri doğrultusunda organik tarım işlemlerini sürdürmek.
- Organik tarıma başlama ve sürdürme işlemleri ile organik ürün sertifikası ve logosu almaya ilişkin gerekli başvuruları yapmak.
- Organik tarım kontrol ve sertifikasyon kuruluşlarıyla gözetim, denetim ve iş birliği içinde bitkisel ve hayvansal üretim yapmak.
- Ekim, dikim, bitki koruma, sulama ve hasat işlemlerinin çevreye zararlı kimyasal ve sentetik malzeme ile genetiği değiştirilmiş organizmalar kullanılmadan yapılmasını sağlamak.
- Kendi işletmesinden veya yetkilendirilmiş ve sertifikalı kuruluşlarca organik olarak üretilmiş ve geliştirilmiş tohum, fidan-fide, ilaç, gübre ve benzeri materyalleri kullanmak.
- Bitkilerin hastalıklara karşı korunması ve zararlı veya yabancı otlarla mücadele amacıyla dayanıklı tür ve çeşitlerin üretim seçimini yapmak.
- Biyoteknik mücadele yöntemleri uygulamak.
- Önerilen uygun ekim nöbetini uygulamak ve şartlara uygun toprağı işlemek.
- Organik ilaçlama yapmak.
- Sulama işlemlerinin toprak yapısında bozulmaya ve erozyona yol açmadan sürdürülmesini sağlamak.
- Sulama işlemlerinde atık ve arıtma suyu kullanmamak gibi uygun yöntemleri uygulamak.
- Hasatta kullanılan teknik araç ve gereçlerin ekolojik bozulmaya ve kirliliğe yol açıp açmadığını kontrol etmek.
- Ürünü organikliğini bozmayacak şekilde toplamak.
- Ürün toplamada kullanılan materyallerin temizliğini sağlamak.
- Toplanan ürünlerin sınıflandırılması, korunması, ambalajlanarak depolanması ve pazarlanmasıyla ilgili yöntemleri belirlemek ve uygulamak.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Organik Tarım Teknikerlerinin kullandığı başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bitkilerin beslenmesinde kullanılan malzeme, alet, araç ve gereçler:
- Bilgisayar ve diğer dijital cihazlar.
- Kimyasal ve organik gübreler.
- Bitkilerin sulanmasında kullanılan malzeme, alet, araç ve gereçler:
- Su motoru.
- Su verme zamanını belirleyen cihazlar.
- İlaçlamada kullanılan malzeme, alet, araç ve gereçler:
- İlaç.
- Pulverizatör.
- Diğer işlemlerde kullanılan malzeme, alet, araç ve gereçler:
- Ürün toplama ve depolama aletleri.
- Traktör.
- Hasat ve harman makineleri.
- Ölçme ve kontrol aletleri.
- Çapa.
- Tohumlar.
- Fidanlar.
- Aşılar.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Organik Tarım Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Kimya, biyoloji, coğrafya ve ekonomi konularına ilgi duymak.
- Bitki yetiştirmeye ilgi duymak.
- Açık havada çalışmaktan hoşlanmak.
- Dikkatli, sorumluluk sahibi ve dışa dönük olmak.
- İnceleme ve araştırmaya meraklı olmak.
- Düzenli ve kurallara uymak.
- Doğal yaşam ve çevre duyarlılığına sahip olmak.
Çalışma ortamı ve koşulları
Organik Tarım Teknikerleri, bitki yetiştirilen tarla ve bahçelerde açık havada çalışır. Organik hayvansal üretimin yapıldığı işletmeler ile tohumların fiziksel ve biyolojik değerlerinin saptandığı laboratuvarlarda ise kapalı alanlarda görev yaparlar.
Açık havada çalışırken çamurlu, tozlu, soğuk veya sıcak bir ortamda bulunabilirler. Gübre ile ilgili çalışmalar sırasında gübre kokularına maruz kalabilirler.
Organik Tarım Teknikerleri şu kişi ve kuruluşlarla iletişim hâlinde çalışır:
- Tarım İl Müdürlüğü Organik Tarım Komisyonu.
- Ziraat mühendisleri.
- Sertifikalı tarım işçileri.
- Organik tarım kontrol ve sertifikasyon kuruluşları.
- Ekolojik Tarım Derneği (ETO).
- Meslektaşları.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının Organik Tarım bölümünde verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Organik Tarım Teknikerliği eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak.
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
- Meslek liselerinin YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu’nda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Organik Tarım ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 2 yıldır. Eğitim sürecinde mesleki dersler ağırlıklı olmak üzere genel kültür dersleri de alınır.
Eğitimde yer alan başlıca dersler şunlardır:
- Botanik.
- Organik Tarımın Genel İlkeleri.
- Bitkisel Üretim İlkeleri.
- Tarla Bitkileri.
- Toprak Bilgisi.
- Tarımsal Ekoloji.
- Hayvansal Üretim İlkeleri.
- Bitki Koruma.
- Seracılık.
- Bahçe Bitkileri.
- Çayır ve Mera Yönetimi.
- Tohum ve Teknolojileri.
- Yem Bitkileri Yetiştiriciliği.
- Sulama Teknikleri.
- Fide ve Fidan Yetiştiriciliği.
- Bitki Besleme ve Gübreleme.
Ayrıca staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Ön Lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Organik Tarım Teknikerleri, tarımsal üretime ilişkin geniş bir mesleki alanda çalışma imkânına sahiptir.
Başlıca çalışma alanları şunlardır:
- Organik tarım işletmeleri.
- Kontrol ve sertifikasyon kuruluşları.
- T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatları.
- Tohumculuk araştırma merkezleri.
- Fidancılık araştırma merkezleri.
- İlaç araştırma merkezleri.
- Danışmanlık büroları.
Kontrol ve sertifikasyon kuruluşlarında yardımcı eleman olarak görev yapabilirler.
Organik tarım ve organik ürün alanı, meslek mensuplarının kendi işlerini kurup sürdürmelerine elverişlidir. Organik tarım ürünleri ve girdi materyallerinin üretim, ithalat ve ihracat işlemleri artarak yoğunlaşmakta, iç pazarda talebe bağlı olarak perakende sektörü de gelişmektedir.
Çevre sağlığı, insan hakları ve tüketici hakları çerçevesinde organik tarım, rağbet gören ve gelişmeye açık bir sektör olarak görülmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğü’nün vermiş olduğu öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilirler.
Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Organik Tarım ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavı’nda (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Organik Tarım Teknikerleri, organik tarım alanında kendi firmalarını kurarak iç ve dış pazarlarda satış yapabilirler.
Ayrıca organik tarım alanında kontrol yapan ve sertifika veren yetkili kuruluş olma imkânı vardır.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler olarak şu meslekler belirtilmiştir:
- Ziraat Mühendisi.
- Gıda Mühendisi.
- Endüstri Bitkileri Yetiştirme ve Değerlendirme Teknikeri.
- Bitki Koruma Teknikeri.
- Antep Fıstığı Teknikeri.
- Bahçe Ziraati Teknikeri.
- Bağcılık Teknikeri.
- Fidan Yetiştirme Teknikeri.
- Sebze Üretim Teknikeri.
- Seracılık Teknikeri.
- Subtropik İklim Bitkileri Teknikeri.
- Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Teknikeri.
Ek bilgiler
Organik Tarım programı, ülkemizde ve dünyada hızla gelişmekte olan organik tarım sektörünün destekleyici teknik eleman ihtiyacını karşılamak amacıyla açılmıştır. Programın amacı, bu alanda mevcut bilgi birikimine ve yeni teknolojilerin kullanımı konusunda teknik birikime sahip elemanlar yetiştirmektir.
Başarılı öğrenciler, AB Leonardo da Vinci Programı çerçevesinde Almanya, Fransa ve Hollanda’da yaz stajı yapabilmektedirler.
Organik tarım ile doğal ürünler elde etmek amaçlanır. Organik tarım yapılan işletmelerin zincirleme şekilde yapılanmış kapalı işletmeler olması istenir. Başka bir ifadeyle, içerisinde hayvancılığın, bitkisel üretimin ve gıda ürünlerinin elde edildiği kapalı bir sistem olmaları tercih edilir.
Organik tarım; ekolojik tarım veya biyolojik tarım olarak da ifade edilir. Dünyada özellikle 1970’li yıllarda başlayan ve 1990’lı yılların ortalarına kadar etkisini sürdüren yoğun tarımsal girdi kullanımının yarattığı çevre ve sağlık sorunlarının giderilmesinde önemli bir alternatif üretim şekli olarak tanımlanabilir.
Organik tarım yalnızca bir gıda ve gıda dışı üretim kaynağı değildir. Aynı zamanda sürdürülebilir kalkınmanın, eko-turizmin, tarımın sürdürülebilirliğinin ve biyolojik çeşitliliğin korunmasının dayanaklarından biridir. Erozyon, çölleşme ve iklim değişikliğine neden olan faktörlerin etkisinin giderilmesinde de önemli bir tarımsal üretim modeli olarak görülmektedir.
Yoğun girdi kullanımının olumsuz etkileri zaman içerisinde tartışılmaya başlanmış ve bu etkilerin boyutları bilimsel çalışmalarla ortaya konulmuştur. Özellikle gelişmiş ülkelerde toplum bilincinin insan ve çevre sağlığına yönelmesi ve bu konuda bazı uluslararası kuruluşların oluşması, organik tarıma yönelme sürecini başlatmış ve hızlandırmıştır. Bu kuruluşlardan biri Uluslararası Organik Tarım Hareketleri Federasyonu’dur (IFOAM).
Türkiye’de organik tarımın gelişimi Avrupa ülkelerinden gelen talepler doğrultusunda başlamıştır. 1984-1985 yıllarında ilk olarak kuru üzüm ve kuru incir organik olarak üretilerek Avrupa ülkelerine ihraç edilmiştir. Dış ülkelerden gelen talep, gerek miktar gerekse tür açısından Türkiye’nin organik üretim deseninde belirleyici rol oynamıştır.
Organik tarım sektörünün yıllık büyüme oranı 1993-1998 yılları arasında ortalama %25 artış kaydederken, 1998’den itibaren %30 civarında yıllık büyüme yaşandığı belirtilmektedir. Türkiye’de organik üretim, iç pazardan ziyade dış satıma yönelik yapılmaktadır.
Dünya gıda tüketiminde tüketicilerin bilinçlenmesiyle sağlıklı ve dengeli beslenmeye yönelme artmaktadır. Türkiye’nin uygun toprak varlığı, ekolojik potansiyeli ve coğrafi konumu, tarım ürünleri dış satımında yüksek oranda ekonomik girdi sağlayabilecek unsurlar olarak değerlendirilmektedir.
Avrupa Birliğine üyelik sürecinde, birlik ülkeleri ve gelişmiş ülkelerdeki gelir seviyesi yüksek ve bilinçli tüketicilere yönelik organik tarım ürünlerinin üretiminde altyapı oluşturulması önem taşımaktadır. Bu üretimin geleceğinin planlanmasında mesleki eğitim almış yetişmiş ara elemanların temin edilmesi, bölümün ve mesleğin gelişimini belirleyen unsurlardandır.
Kaynakça
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu.
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08.
- Tarım ve Orman İl Müdürlüğü Organik Tarım Komisyonu (Konya).
- Ekolojik Tarım Organizasyonu Derneği-İzmir: https://www.eto.org.tr
- Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü.
- Uluslararası Organik Tarım Hareketleri Federasyonu (IFOAM).
- Organik tarım ile uğraşan özel firmaların internet sayfaları.
- Meslek elemanları.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Organik Tarım Teknikerliği ve ilgili eğitim olanakları hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı: https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ: https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri.
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya oluşturulurken meslek mensuplarından, işyerlerinden, mesleğin eğitim yerlerinden ve meslek odalarından bilgi alınmıştır.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.