Tanım
Raylı Sistemler İşletme Teknikeri; raylı sistem ile yapılan insan ve yük taşıma iş ve işlemleri esnasında raylı sistem yapısına uygun olarak işletme sisteminin kullanılmasını, raylı sistemlerle yapılan ulusal ve uluslararası taşımaların organizasyonunu ve operasyonunu sağlayan nitelikli kişidir.
Görevler
Raylı Sistemler İşletme Teknikeri, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- İşletmeyi sevk ve idare eder.
- İşletmede ihtiyaç duyulan teknik donanım, personel ve benzeri ihtiyaçları hazır tutar.
- Lojistik faaliyetleri yapar.
- Yıllık bütçeleri hazırlar.
- İşletme ile ilgili kontrol işlemlerini yapar.
- İşletme organizasyonu ile ilgili bilgi ve belgeleri düzenler.
- Sorumluluk alanını aşan her durumda üstlerine bilgi verir.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar
- Telefon
- Telsiz
- Faks
- Diğer büro malzemeleri
- Sinyalizasyon cihazları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Raylı Sistemler İşletme Teknikeri olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olması gerekir:
- Sayısal yeteneğe sahip olmak
- Mekanik yeteneğe sahip olmak
- Şekil ve uzay ilişkilerini iyi düzeyde algılayabilmek
- Dikkatli, sabırlı ve düzenli olmak
- İnsanlarla iletişim kurabilmek
- Ayrıntıları algılayabilmek
- Sorumluluk alabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Raylı Sistemler İşletme Teknikeri açık ortamda çalışabilir; ancak çalışma zamanının çoğunu kapalı ortamda geçirir. Meslek elemanları trafik işletme sistemlerini, haberleşme ve sinyalizasyon sistemlerini kullanır.
Çalışma sırasında telsiz, telefon ve faks gibi araçlardan da yararlanılır. Dikkatsizlik önemli kazalara ve çok büyük maddi ve manevi kayıplara yol açabilir. Raylı Sistemler İşletme Teknikerleri, görev yaptıkları kişilerle ekip hâlinde ve koordineli olarak çalışmak durumundadır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelere bağlı meslek yüksekokullarının Raylı Sistemler İşletmeciliği ön lisans programında verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
Meslek liselerinin YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Raylı Sistemler İşletmeciliği ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadır.
Eğitim süresi ve içeriği
Mesleğin eğitimi 2 yıldır. Eğitim süresince Raylı Sistemlere Giriş, Ekonomi, Tedarik ve Satın Alma, İşletme Yönetimi, Lojistik Yönetimi, Muhasebe, Raylı Sistemler Trafiği, Pazarlama Yönetimi, Taşımacılıkta Planlama ve Operasyonları, Kent İçi Raylı Ulaşım Sistemleri, Raylı Sistemlerde Yük ve Yolcu Taşımacılığı, Gümrük İşlemleri, Raylı Sistemlerde Emniyet ve Risk Yönetimi ve Raylı Sistemlerde Forwarding Hizmetleri gibi mesleki dersler ağırlıklı olarak alınır.
Bu derslerin yanında genel kültür dersleri de verilir. Eğitim sürecinde staj yapma zorunluluğu vardır.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitim sonunda başarılı olan öğrencilere Ön Lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Türkiye’de demir yollarına giderek daha fazla önem verilmektedir. Özellikle büyük şehirlerde belediyelerin işlettiği hafif raylı sistemler ve tramvay toplu taşıma hizmetleri sürekli olarak gelişmekte ve bu alanda yatırımlar yapılmaktadır.
Nitelikli bir Raylı Sistemler İşletme Teknikeri özellikle lojistik firmalarda iş bulabilir. Bu alanda kendini yetiştirmiş elemanlara ihtiyaç duyulmaktadır.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Öğrenciler eğitimleri süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün verdiği öğrenim kredisinden ve yurt hizmetlerinden yararlanabilir. Ayrıca çeşitli resmî ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanabilirler.
Eğitim sonrası
Kamu sektöründe istihdam edilenler, tabi olunan mevzuata göre maaş alır.
Özel sektörde çalışanların kazanç durumu; çalışılan iş yerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Raylı Sistemler İşletmeciliği ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde kılavuzda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Raylı Sistemler İşletme Teknikeri, iş hayatındaki mesleki bilgi ve tecrübelerine göre üst görevlere yükselme olanağına sahiptir.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada benzer meslekler şu şekilde belirtilmiştir:
- İşletme Yönetimi
- İktisat Yönetimi
- Büro Yönetimi ve Sekreterlik
Ek bilgiler
Bu meslek bilgi dosyası, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, iş yerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynakça
- Erzincan Üniversitesi Refahiye Meslek Yüksekokulu
- YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu
- Uluslararası Standard Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Raylı Sistemler Teknolojisiyle ilgili web siteleri
- Meslek elemanları
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- ÜNİ-VERİ
- Türkiye İş Kurumu
- Mesleğim Hayatım
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı
- Bünyesinde Meslek Bilgi Merkezi bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.